บทความทั้งหมด    บทความ SMEs    การเริ่มต้นธุรกิจใหม่    ความรู้ทั่วไปทางธุรกิจ
278
3 นาที
20 ตุลาคม 2569
จุดสลบคนเปิดร้าน! พลาดตรงไหน ทำไมเจ๊งไม่เป็นท่า


สำหรับคนที่เริ่มกิจการและเลือกเปิดร้านใดๆ สักอย่าง สิ่งที่ต้องการเห็นคือหน้าร้านที่สวยงาม บรรยากาศร้านที่พร้อมดึงดูดลูกค้า เพื่อไปให้ถึงผลลัพธ์สุดท้ายคือการที่มีลูกค้ามาใช้บริการในร้านจำนวนมาก แต่ในความจริงอาจไม่ได้สวยหรูขนาดนั้น ข้อมูลระบุว่ากว่า 60% ของธุรกิจจำเป็นต้องปิดตัวตั้งแต่ช่วงปีแรก วิเคราะห์ลงไปในเหตุผลไม่ได้เกิดจากสินค้า / บริการไม่ดี ไม่ได้เกิดจากทำเลที่แย่ แต่เกิดจากสาเหตุที่คนคาดไม่ถึงคือธุรกิจขาดเงินทุนหมุนเวียน
 
ทำไมเงินทุนหมุนเวียนถึงสำคัญกับธุรกิจ?
 

ภาพจาก https://citly.me/mnoqyb
 
การเลือกลงทุนเองหรือซื้อแฟรนไชส์มาเปิดสักแบรนด์ บางคนอาจมองแค่เงินก้อนแรกที่เอาไปเริ่มธุรกิจ เช่นถ้าซื้อแฟรนไชส์ก็จะคิดแค่เรื่องค่าแฟรนไชส์ , ค่าก่อสร้างตกแต่งร้าน , ค่าอุปกรณ์ , ค่าวัตถุดิบ  แต่ลืมนึกไปว่า เงินทุนก้อนนี้เป็นเพียงจุดเริ่มต้นเท่านั้น สิ่งที่จะทำให้ร้านอยู่รอดหรือไม่ขึ้นอยู่กับ “เงินทุนหมุนเวียน” ซึ่งมีความสำคัญมากจากหลายเหตุผล
 
1.เปิดร้านช่วงแรกยอดขายยังไม่นิ่ง 

โดยเฉพาะในช่วง 3-6 เดือนแรกลูกค้ายังไม่รู้จักแบรนด์ ยอดขายมักจะยังขึ้นๆ ลงๆ ในขณะเดียวกัน รายจ่ายประจำ (Fixed Costs) เช่น ค่าเช่าร้าน, เงินเดือนพนักงาน, ค่าน้ำ, ค่าไฟ ฯลฯ จะเข้ามาหาเจ้าของร้านแบบไม่หยุดหย่อน การมีเงินทุนหมุนเวียนก็เพื่อนำมาใช้จ่ายกับปัญหาเหล่านี้ในช่วงที่ร้านยังสร้างยอดขายไม่ได้ตามเป้า
 
2.ป้องกันปัญหาขายดีแต่ไม่มีเงินสด 

หรือที่บางคนเรียกว่าขายดีแต่ยังเจ๊ง นั่นเพราะเกิดความแตกต่างระหว่างตัวเลขกำไรกับเงินสดที่ไม่ตรงกัน เพราะคำว่ากำไร (Profit) คือการนำรายได้ที่เกิดขึ้น ลบด้วย ต้นทุนและค่าใช้จ่าย ตามรอบบัญชี แต่เมื่อใดก็ตามร้านเกิดช่องว่างระหว่างเงินทุน เมื่อต้องใช้จ่ายกลับไม่มีเงินสดทั้งจ่ายค่าวัตถุดิบ ค่าพนักงาน ถ้าสะสมไปเรื่อยๆ ยิ่งทำก็ยิ่งขาดทุนสุดท้ายก็ไปไม่รอดจนต้องปิดกิจการ

3.ช่วยรักษาเครดิตและความน่าเชื่อถือกับซัพพลายเออร์

เพราะการเปิดร้านจำเป็นต้องมีการสั่งซื้อวัตถุดิบและอุปกรณ์จากส่วนกลางหรือซัพพลายเออร์อยู่ตลอดเวลา การมีเงินทุนหมุนเวียนช่วยให้สามารถชำระเงินได้ตรงเวลา รักษาเครดิตที่ดี และบางครั้งอาจได้รับสิทธิพิเศษในการขยายเทอมการจ่ายเงิน (Credit Term) ทำให้บริหารจัดการเงินสดในมือได้คล่องตัวยิ่งขึ้น


ภาพจาก https://citly.me/mnoqyb
 
สูตรคำนวณ “เงินทุนหมุนเวียน” ควรมีสำรองกี่เดือน?
 
เพื่อให้เข้าใจได้ง่าย สมมุติว่าเราเปิดร้านชานมไข่มุกสักแห่ง สิ่งที่เราต้องเตรียมคือ “เงินทุนก้อนแรก” เพื่อเปิดร้าน
  • ค่าแฟรนไชส์และสิทธิ์การใช้แบรนด์ 100,000 บาท
  • ค่าก่อสร้าง ตกแต่งร้าน 150,000 บาท
  • ค่าเครื่องมือ อุปกรณ์และระบบ POS  100,000 บาท
รวมเงินลงทุนตั้งต้น = 350,000 บาท นั่นหมายถึงว่าถ้ามีเงินเท่านี้เราเปิดร้านได้ แต่สิ่งที่ต้องมีต่อจากนี้คือเงินทุนหมุนเวียน ซึ่งการคำนวณไม่ได้มีสูตรซับซ้อน นิยมใช้ 2 วิธีง่ายๆ คือ
 

ภาพจาก https://citly.me/mnoqyb
1. สูตรสำรองรายจ่ายประจำ
 
ใช้หลักการว่า ถ้าช่วงแรกยังไม่มีกำไร หรือขายได้น้อยมาก เราต้องมีเงินสดสำรองกี่เดือน? 
 
ทุนหมุนเวียนขั้นต่ำ = รายจ่ายประจำต่อเดือน (Fixed Cost) x จำนวนเดือนที่ต้องการสำรอง
 
เช่น ถ้ารายจ่ายประจำต่อเดือนรวมค่าเช่าและค่าแรงอยู่ที่ 50,000 บาท และต้องการสำรองไว้ 3 เดือน
ทุนหมุนเวียนที่ต้องเตรียม = 50,000 x 3 = 150,000 บาท 
 
2.สูตรวงจรเงินสด 
 
วิธีนี้เหมาะกับธุรกิจที่มีการซื้อวัตถุดิบเข้ามาสต็อกไว้ โดยคำนวณจากระยะเวลาตั้งแต่จ่ายเงินซื้อวัตถุดิบ จนกระทั่งขายของได้แล้วได้เงินสดกลับคืน
 
เงินทุนหมุนเวียนที่ต้องใช้ =  ต้นทุนการดำเนินงานต่อวัน x จำนวนวันที่เงินจมอยู่กับการวัตถุดิบ
 
เช่นมีต้นทุนดำเนินงานทั้งหมด (ค่าของ + ค่าเช่า + ค่าจ้าง) วันละ 5,000 บาท  และสต็อกวัตถุดิบใช้ได้ 20 วัน + รอบโอนเงินจากแพลตฟอร์มเดลิเวอรี่ประมาณ 10 วัน หักลบกับเครดิตเทอมในการจ่ายค่าวัตถุดิบ สมมุมติคิดที่ตัวเลขภายใน 5 วัน นั่นเท่ากับว่าจะมีวงจรเงินสด 20 + 10 – 5 = 25 วัน ** เป็นตัวเลขสมมุติที่ยกตัวอย่าง แต่ละร้านอาจมีตัวเลขที่แตกต่างกันไป ** ดังนั้นร้านจำเป็นต้องมีเงินทุนหมุนเวียน 5,000 x 25 = 125,000  บาท
 

ภาพจาก https://citly.me/mnoqyb
เคล็ดลับน่ารู้เกี่ยวกับ “เงินทุนหมุนเวียน”
 
สถิติส่วนใหญ่ธุรกิจขนาดเล็ก - กลาง ส่วนใหญ่ใช้เวลาคืนทุนประมาณ 12-18 เดือน ช่วงวิกฤตกระแสเงินสด จะอยู่ระหว่างเดือนที่ 2 – 4  ที่มักจะมีเงินสดเหลือน้อยที่สุด เพราะเงินทุนก้อนแรกเริ่มหมด ขณะที่ยอดขายก็ยังไม่แน่นอน ดังนั้นสิ่งที่ควรทำก่อนเปิดร้านจึงไม่ใช่แค่การเตรียมเงินก้อนเพื่อลงทุนแต่ควรเช็คลิสต์ดังนี้
  • คำนวณรายจ่ายที่จะเกิดขึ้น แล้วคูณเผื่อไว้ประมาณ 3-6 เดือนเป็นอย่างน้อย นั่นคือตัวเลขเงินสดหมุนเวียนขั้นต่ำที่ต้องมีและห้ามไปแตะต้องหยิบไปใช้อย่างอื่นเด็ดขาด
  • ห้ามใช้เงินในร้านเข้ากระเป๋าตัวเอง แม้จะเป็นธุรกิจของเราเองก็ตาม แต่ควรแยกบัญชีร้านออกจากบัญชีส่วนตัวอย่างเด็ดขาด ต้องคิดเสมอว่ารายรับจากการขายของในร้านไม่ใช่กำไรทั้งหมดแต่ต้องแบ่งมาเป็นทุนสำรองในวันต่อๆไป
  • บริหารสต็อกแบบพอดี ถ้าเปิดร้านแรกๆ อย่าสต็อกวัตถุดิบเยอะเกินความจำเป็น แม้จะได้ส่วนลดจากซัพพลายเออร์ แต่ก็ไม่คุ้มในช่วงแรก เพราะถ้าขายไม่ทัน สต็อกก็จะกลายเป็นทุนจมที่เราต้องรับผิดชอบ
  • เตรียมแผนสำรองในกรณีฉุกเฉิน  การเปิดร้านอย่าเพิ่งมั่นใจว่าจะขายดีแบบเทน้ำเทท่าให้คิดในกรณีที่แย่สุดเผื่อไว้ด้วยจะได้เตรียมแผนสำรองรับมือ หรือประมาณการยอดขายในช่วง 3 เดือนแรก ให้คิดกลางไว้ที่ 50% ของเป้าหมาย หากเป็นไปตามเป้าเงินทุนสำรองก็จะมีเหลือ แต่ถ้าแย่กว่าที่คิดอย่างน้อยก็ได้เตรียมตัวรับมือได้ทันท่วงที
เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดปัญหาก่อนเปิดร้านผู้ประกอบการจึงควรศึกษาหาความรู้และทำความเข้าใจเรื่องธุรกิจอย่างลึกซึ้ง ปัจจุบันมีคอร์สเรียนมากมายที่พร้อมสร้างความเข้าใจให้ก่อนเปิดร้าน ยกตัวอย่าง คอร์ส Franchise Jump Up ที่สอนทั้งทฤษฏี + ปฏิบัติ สอนทุกแง่มุมที่ควรรู้ก่อนเริ่มธุรกิจ เพื่อให้การเริ่มต้นเป็นไปอย่างถูกต้อง เพิ่มโอกาสในการสร้างธุรกิจที่ต่อยอดต่อเนื่องได้อย่างมีประสิทธิภาพ

 
ภาพจาก https://citly.me/mnoqyb
 
นอกจากนี้เรื่องการนำระบบบริหารจัดการมาใช้ในร้านก็เป็นสิ่งสำคัญเพราะถือเป็นเทคโนโลยีที่ช่วยให้ผู้ประกอบการดำเนินธุรกิจได้ง่ายขึ้น เหนือสิ่งอื่นใดผู้ประกอบการจำเป็นต้องเปิดมุมมอง เปิดโอกาสเพื่อเรียนรู้สิ่งใหม่ และปรับตัวให้ทันตามยุคสมัยที่เปลี่ยนไป สิ่งเหล่านี้คือหัวใจสำคัญของการทำธุรกิจที่ห้ามมองข้ามอย่างเด็ดขาด
  • เงินที่ใช้ “เปิดร้าน” กับเงินที่ใช้ “ทำให้ร้านอยู่รอดหลังเปิด” จึงเป็นคนละก้อนกัน
  • เงินก้อนหลังนี้เรียกว่า เงินทุนหมุนเวียน หรือ Working Capital
  • เปิดร้านควรมีเงินทุนหมุนเวียนกี่เดือน
เปิดร้านเงินจม! แกะทุกจุดของ Working Capital ร้านอาหาร
 ติดตามได้ที่ Add LINE id: @thaifranchise
 
 
บทความเอสเอ็มอียอดนิยม Read more
ผู้สนับสนุน (Sponsor)
ผู้สนับสนุน (Sponsor)
“สินค้าจีน–ทุนจีนบุกไทย” SME เปลี่ยนเกม ไม่แข่งร..
1,235
Kopi Kenangan จากร้านกาแฟทุน 5 แสน สู่ยูนิคอร์นม..
443
เซี่ยงไฮ้ ไทยแลนด์ AMAM LONBAKERY TOWN ตลาดเบเกอ..
443
ทำไมไทยเบฟฯ ยอมขาย KFC? จากนักล่าซื้อกิจการ กลับ..
438
Masan Group เบอร์ 1 ค้าปลีกเวียดนาม ครองตลาด 70%..
435
ยุคเงินกู้แอปเดลิเวอรี่! คลิกเดียวกู้ง่าย! จ่ายค..
427
บทความเอสเอ็มอีมาใหม่
บทความอื่นในหมวด